Kuna (waluta) – Wiki

Kuna (waluta)

Z Wikipedii, wolnej encyklopedii
Skocz do: nawigacji, szukaj
Kuna
Kod ISO 4217 HRK
Kraj Chorwacja Chorwacja
Poziom inflacji 6,3% w 2008[1]
Podział 1 kuna = 100 lipa
Symbol kn - kuna
lp - lipa
Monety 1, 2, 5, 10, 20, 50 lipa
1, 2, 5, 25 kun
Banknoty 5, 10, 20, 50, 100, 200, 500, 1000 kun
Bank centralny Narodowy Bank Chorwacji
Mennica Chorwacki Instytut Monetarny

Kuna – waluta Chorwacji. Obowiązywała w Niezależnym Państwie Chorwackim w czasie II wojny światowej (1941-1945). Została ponownie wprowadzona w 1994 r. jako waluta Republiki Chorwackiej. Dzieli się na 100 lip. Kod walutowy wg ISO 4217 to HRK.

Spis treści

[edytuj] Pochodzenie i znaczenie nazwy

Słowa "kuna" i "lipa" mają w językach chorwackim i polskim takie samo znaczenie. Nazwa waluty nawiązuje do okresu średniowiecza, kiedy na terenie Chorwacji skóry kun stosowane były w handlu jako jednostka wartości. Niekiedy słowo "kuna" błędnie łączone jest z "koroną" – nazwą waluty m.in. Czech.

[edytuj] Historia

[edytuj] Pierwsza kuna, 1941-1945

Kuna została wprowadzona po utworzeniu w czasie II wojny światowej marionetkowego, faszystowskiego Niezależnego Państwa Chorwackiego. Jedna kuna dzieliła się na 100 banic i zastępowała jugosłowiańskiego dinara wg równego parytetu. Po upadku NPC i odtworzeniu Jugosławii ponownie wprowadzono dinara, tym razem wg parytetu 1 dinar = 40 kuna.

[edytuj] Druga kuna, od 1994

Kuna została ponownie wprowadzona w czerwcu 1994 po okresie przejściowym 1991-1994, kiedy na miejscu jugosłowiańskiego dinara obowiązywał dinar chorwacki. Kurs wymiany dinara na kunę wynosił 1000 do 1.

Wybór nazwy "kuna" wiązał się z licznymi kontrowersjami. Wynikały one z historii waluty, która poprzednio obowiązywała w marionetkowym państwie faszystowskim (NPC). Chorwacki rząd bronił swojego wyboru, zwracając uwagę na historyczne nawiązanie do handlu skórami kun, podczas gdy przeciwnicy nazwy podkreślali, że sugeruje ona ciągłość pomiędzy wojennym reżimem i odtworzonym demokratycznym państwem chorwackim. Jako alternatywę proponowano nazwę "kruna" (korona), nawiązującą do korony austro-węgierskiej. Propozycję odrzucono, ponieważ także sugerowała ciągłość z NPC. Nowa waluta dzielić się miała na 100 banica, lecz ostatecznie kuna dzieli się na 100 lipa. Banknoty są dość podobne do marki niemieckiej.

Kuna jest emitowana przez Narodowy Bank Chorwacji. Monety są bite w Chorwackim Instytucie Monetarnym.

[edytuj] Monety i banknoty w obiegu

W obiegu znajdują się:

  • monety o nominałach 1, 2, 5, 10, 20 i 50 lip, oraz 1, 2, 5 i 25 kun.
  • banknoty o nominałach 5, 10, 20, 50, 100, 200, 500 i 1000 kun.


Wartość Awers Wygląd Wartość Awers Wygląd Wartość Awers Wygląd
1 lipa kukurydza
(Zea mays)		 10 lipa tytoń
(Nicotiana tabacum)		 1 kuna słowik
2 lipe winorośl
(Vitis vinifera)		 20 lipa oliwka (roślina)
(Olea europaea)		 2 kune tuńczyk
5 lipa dąb
(Quercus robur)		 50 lipa degenia
(Degenia velebitica)		 5 kuna niedźwiedź


Awers Rewers Wartość Wymiary Motyw Ważność
Awers Rewers Banknoty nieważne
- wzór z roku		 Banknoty ważne
- wzór z roku
5 kun 122 mm x 61 mm Petar Zrinski (1624-1671) i Fran Krsto Frankopan (1643-1671) zamek Varaždin i jego obrys 1993 2001
10 kun 126 mm x 63 mm Juraj Dobrila (1812-1882), biskup z Triestu i Poreča starożytny rzymski amfiteatr v Puli, obrys istrskiego miasteczka Motovun 1993
1995		 2001
2004
20 kun 130 mm x 65 mm chorwacki ban Josip Jelačić (1801 - 1859) Zameczek Eltz w Vukovarze 1993 2001
150px 50 kun 134 mm x 67 mm chorwacki renesansowy poeta Ivan Gundulić (1589-1638) Historyczne centrum Dubrownika, dubrownicki Pałac Rektorski --- 1993 [2]
2002
100 kun 138 mm x 69 mm chorwacki ban a poeta Ivan Mažuranić (1814 - 1890) kościół św. Wita w Rijece i jego obrys --- 1993 [2]
2002
200 kun 142 mm x 71 mm chorwacki polityk Stjepan Radić (1871 - 1928), przeciwnik idei Wielkiej Serbii Budynek sztabu wojskowego w Osijeku, tamtejsza twierdza --- 1993 [2]
2002
150px 500 kun 146 mm x 73 mm Marko Marulić (1450-1524), pisarz, ojciec literatury chorwackiej Pałac Dioklecjana w Splicie --- 1993
1000 kun 150 mm x 75 mm chorwacki polityk Ante Starčević (1823-1896) Rzeźba konna pierwszego króla chorwackiego Tomisława I, Zagrzebska katedra --- 1993

[edytuj] Aktualny kurs wymiany

AUD|CHF| EUR| GBP| JPY| USD| PLN

Przypisy

  1. ↑ Inflacja według CIA (ang.). [dostęp 8 sierpnia 2009].
  2. ↑ 2,0 2,1 2,2 Ważny do końca roku 2009, od 1 stycznia 2010 traci ważność

[edytuj] Linki zewnętrzne

Wikisłownik
Zobacz hasło kuna w Wikisłowniku


p • d • e
Waluty Europy
Unia Europejska
Europa Zachodnia
Europa Wschodnia
Bałkany
kursywą zaznaczono regiony autonomiczne suwerennych państw posiadające własne waluty

Wypowiedzieć Ruskim wojnę
"Jeśli Jarosław Kaczyński i jego zwolennicy wiedzą już, że pod Smoleńskiem 10 kwietnia popełniono zbrodnię, i to zbrodnię, za którą odpowiadają Rosjanie (...) to co dalej? Jaka jest perspektywa? Zerwanie stosunków dyplomatycznych z Rosją? Wypowiedzenie wojny? (...) To przecież absurdalna perspektywa" - napisał na łamach "Gazety Wyborczej" Kazimierz Orłoś. Argument, którego tu użył, jest powtarzany bardzo często, czasem, jak w cytowanym wystąpieniu znakomitego pisarza, otwarcie i w słowach wyważonych, częściej półgłosem i brutalnie: co, wypowiemy Ruskim wojnę? Nie wypowiemy. No to mordy w kubeł?
Demonstracja przeciw planom spalenia Koranu
Tysiące osób protestowało w piątek rano w prowincji Badachszan na północnym wschodzie Afganistanu przeciwko planom spalenia egzemplarzy Koranu przez amerykańskiego pastora - poinformowały miejscowe władze.
San Francisco: Eksplozja i pożar w pobliżu lotniska
Potężna eksplozja gazu, do jakiej doszło w czwartek na przedmieściach San Francisco, w pobliżu międzynarodowego lotniska, spowodowała pożar w dzielnicy mieszkaniowej. Zginęła co najmniej jedna osoba, a 28 jest rannych.
Kaczyński napisał do ambasadorów ws. Fotygi
Szef MSZ Radosław Sikorski powiedział w piątek, że prezes PiS Jarosław Kaczyński, w piśmie skierowanym prawdopodobnie do wszystkich ambasadorów, poinformował, iż w sprawach zagranicznych PiS będzie reprezentowała Anna Fotyga.
Uroczystość na Wawelu: Nie wszyscy zaproszeni
W uroczystości odsłonięcia tablicy na Wawelu upamiętniającej ofiary katastrofy z 10 kwietnia zabraknie co najmniej kilkunastu rodzin.
pozycjonowanie wczasy odchudzajace serwer www Szkoły Policealne Warszawa działki HOME | wik